Cập nhật kết quả kinh doanh Q1/2020: Quý đầu tiên ghi nhận lỗ kể từ khi niêm yết do dịch bệnh
Đồ thị cổ phiếu VJC phiên giao dịch ngày 29/05/2020. Nguồn: AmiBroker
Do ảnh hưởng của dịch Covid-19, Cổ phiếu VJC công bố kết quả kinh doanh lỗ nằm trong kế hoạch, doanh thu công ty mẹ giảm 29,6% YoY đạt 7,2 nghìn tỷ đồng và lợi nhuận ròng lỗ 990 tỷ đồng so với mức lãi 739 tỷ đồng trong năm trước.
Doanh thu sụt giảm trong Q1/2020 có thể do 3 lý do: nhu cầu giảm do Covid-19, thị phần trong nước và lợi suất (yield) giảm.
Nhìn vào ảnh hưởng của dịch Covid-19, chúng tôi nhận thấy tổng các chuyến bay của VJC trong Q1/2020 đạt 29,5 nghìn chuyến bay (-12,3% YoY), ngược lại so với số lượng đường bay mà công ty đã tăng lên 24% YoY trong năm 2019. Sự sụt giảm trong Q1/2020 chủ yếu từ tình hình của các chuyến bay quốc tế đang diễn ra. Đồng thời, do lo sợ trong việc di chuyển, chúng tôi cho rằng hệ số tải trong Q1/2020 ở cả chuyến bay nội địa và quốc tế đều thấp hơn so với thông thường (hệ số tải bình quân trong năm 2019 là 86%). Theo Tổng cục thống kê, tổng số lượng hành khách hàng không trong tháng 2 và tháng 3 giảm lần lượt là -11% YoY và -29% YoY.
Về cơ cấu doanh thu, hai nguồn doanh thu chính (doanh thu vận tải hành khách và doanh thu phụ trợ) đều giảm lần lượt là -37,9% YoY và -6,8% YoY. Trong đó, doanh thu phụ trợ giảm nhẹ có thể lý giải bằng chiến lược mới của VJC nhằm thúc đẩy doanh thu phụ trợ trong năm 2019 bằng cách bán thêm nhiều hàng hóa và dịch vụ trong suốt chuyến bay. Đối với mức sụt giảm mạnh hơn trong doanh thu vận chuyển hành khách, chúng tôi nhận thấy có một số lý do như sau:
- Thị phần trong nước giảm khi Bamboo Airways gia nhập thị trường hàng không nội địa vào tháng 1/2019. Theo Cục hàng không Việt Nam, thị phần nội địa của Vietjet giảm từ 47% trong tháng 1/2019 xuống 42% trong tháng 12/2019.
- Lợi suất (doanh thu trên một ghế kilomet) giảm do cạnh tranh gay gắt hơn, lợi suất nội địa của VJC cần phải giảm để duy trì tính cạnh tranh. Chúng tôi ước tính lợi suất nội địa năm 2019 có thể giảm 16,3% YoY.
- Chiến lược giá vé mới: Như đã đề cập ở trên, với chiến lược mới thúc đẩy doanh thu phụ trợ, giá vé cơ sở của VJC có thể cần phải được hạ xuống để tổng giá vé duy trì tính cạnh tranh. Điều này cũng khiến lợi suất quốc tế giảm trong năm 2019, theo ước tính của chúng tôi giảm 14,7% YoY.
Cơ cấu chi phí cao mặc dù các chuyến bay và doanh thu giảm. Giá vốn trong Q1/2020 chỉ giảm 7,6% YoY. Điều này có thể là do cơ cấu chi phí hàng không cao là điều phổ biến đối với một hãng hàng không (chi phí thuê bãi đỗ, khấu hao, chi phí nhân viên cố định, chi phí bảo trì máy bay …). Vấn đề này trở nên tồi tệ hơn khi hệ số tải cũng giảm, nhưng các hãng hàng không vẫn muốn giữ số lượng chuyến bay để giữ thị phần trong môi trường cạnh tranh. Chi phí nhiên liệu vẫn tương đối ổn định trong tháng 1 và tháng 2, và giảm mạnh trong tháng 3 (giảm khoảng 60% QoQ), điều này giúp giảm bớt thiệt hại trong toàn ngành về mặt tải trọng.
Trên bảng cân đối, chúng tôi cũng nhận thấy một số điểm đáng chú ý như sau:
- Tiền và các khoản tương đương tiền giảm nhanh. Tại thời điểm cuối Q1/2020, VJC ghi nhận mức giảm 3,5 nghìn tỷ đồng tiền mặt so với đầu năm 2020 (6,1 nghìn tỷ đồng). Mặc khác, các khoản nợ dài hạn vẫn ổn định, trong khi các khoản nợ ngắn hạn giảm 1,5 nghìn tỷ đồng trong quý.
- Các khoản phải thu tăng nhẹ, trong khi các khoản phải trả nhà cung cấp tăng 1,1 nghìn tỷ đồng. Điều này báo hiệu việc thu hồi các khoản phải thu chưa đủ mạnh, trong khi công ty cũng nhận được hỗ trợ từ các nhà cung cấp. Theo công ty, VJC có thể đàm phán với các bên cho vay/chủ nợ để gia hạn thời hạn thanh toán thêm 3-6 tháng, điều này khá tích cực trong tình hình khủng hoảng về tiền mặt như hiện tại. Tuy nhiên, nếu tình hình này kéo dài, sẽ gây ra các vấn đề về khả năng thanh toán cho các hãng hàng không trên toàn thế giới.
Vào cuối tháng 5, VJC đã phục hồi gần như toàn bộ mạng lưới nội địa, hoạt động khoảng 300 chuyến bay/ngày.
Nguồn: SSI