NHNN cho thấy những tín hiệu sớm sẽ điều chỉnh lập trường về chính sách tiền tệ
Do lạm phát có dấu hiệu hạ nhiệt, điều chỉnh về mức tăng 4,3% so với cùng kỳ trong tháng 2/2023 từ tăng 4,9% so với cùng kỳ trong tháng 1/2023, NHNN Việt Nam đã ban hành 2 quyết định để điều chỉnh một số lãi suất chính sách (có hiệu lực từ ngày 15/3/2023), nhằm giảm lãi suất cho vay hộ gia đình và doanh nghiệp theo chỉ đạo của Chính phủ tại Nghị quyết 33.
Theo Quyết định số 313/QĐ-NHNN, NHNN duy trì lãi suất tái cấp vốn ở mức 6%, trong khi hạ 100 điểm cơ bản lãi suất chiết khấu xuống 3,5%, từ 4,5%. Tương tự, NHNN cũng hạ 100 điểm cơ bản lãi suất cho vay qua đêm đối với thanh toán điện tử liên ngân hàng và lãi suất cho vay ngắn hạn trong giao dịch bù trừ giữa NHNN và các NHTM xuống 6,0%, từ 7,0% trước đó.
Theo Quyết định 314/QĐ-NHNN, NHNN đã giảm 50 điểm cơ bản trần lãi suất cho vay ngắn hạn bằng đồng VND của TCTD (tổ chức tín dụng) đối với khách hàng trong một số ngành kinh tế xuống 5%.
Do trần lãi suất huy động ngắn hạn (dưới 6 tháng) được duy trì ở mức 6%/năm và lãi suất liên ngân hàng, cũng như lãi suất OMO, vẫn biến động tương đối sát với lãi suất tái cấp vốn là 6% (không thay đổi), động thái của NHNN có thể chỉ mang tính chất biểu tượng đối với các ngân hàng đang gặp khó khăn về thanh khoản trong ngắn hạn.
Quyết định này cũng được áp dụng đối với một số khách hàng thuộc ngành nghề kinh tế ưu tiên theo quy định tại Thông tư số 39/2016/TT-NHNN, bao gồm lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nông thôn, xuất khẩu, doanh nghiệp vừa & nhỏ, lĩnh vực công nghệ cao, và các ngành công nghiệp phụ trợ.
Chúng tôi cũng tin rằng quyết định này là một phản ứng kịp thời đối với Nghị quyết 33 (ban hành cuối tuần trước) của Chính phủ nhằm đưa ra giải pháp tháo gỡ khó khăn và hỗ trợ thị trường BĐS phát triển an toàn, lành mạnh và bền vững.
Ngoài ra, động thái này diễn ra ngay trước cuộc họp của FOMC vào tuần tới khi Fed có thể cân nhắc việc tiếp tục tăng lãi suất do ngân hàng Silicon Valley Bank phá sản. Từ đó, NHNN cho thấy sự chủ động trong việc điều hành chính sách tiền tệ.
Biểu đồ 1: Lãi suất điều hành và lãi suất liên ngân hàng tại Việt Nam 
NHNN có đang thay đổi lập trường về chính sách tiền tệ?
NHNN đang có phần ưu tiên tăng trưởng kinh tế thay vì kiềm chế lạm phát trong bối cảnh Fed có khả năng sẽ tạm dừng tăng lãi suất do ngân hàng Silicon Valley Bank tuyên bố phá sản. Lập trường chính sách tiền tệ của NHNN cho thấy những dấu hiệu sớm của việc đảo chiều chính sách, với việc hạ lần lượt 100 và 50 điểm cơ bản lãi suất chiết khấu và lãi suất qua đêm đối với thanh toán điện tử liên ngân hàng. Từ đó, HSC giảm dự báo lãi suất tái cấp vốn của NHNN trong năm 2023 và 2024 xuống lần lượt 5,5% và 5%, từ lần lượt 6% và 5,5% trong dự báo trước đó.
Hạ lãi suất sẽ hỗ trợ hoạt động kinh tế đang suy yếu
Trong 2 tháng đầu năm 2023, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam giảm hơn 10% so với cùng kỳ trong khi hoạt động sản xuất giảm khoảng 7% so với cùng kỳ. Kết quả này khiến mục tiêu tăng trưởng GDP đạt 6,5% của Chính phủ trở nên khó khăn hơn.
Bảng 2: Điều chỉnh dự báo kinh tế vĩ mô trong báo cáo này 
Trong khi đó, do lạm phát đang sớm có dấu hiệu đạt đỉnh, với CPI tổng thể trong tháng 2/2023 hạ nhiệt xuống mức tăng 4,3% so với cùng kỳ từ tăng 4,9% so với cùng kỳ trong tháng 1/2023 nhờ giá thực phẩm giảm đáng kể, NHNN đã quyết định hạ 100 điểm cơ bản lãi suất chiết khấu xuống 3,5% (Bảng 3). Trên thực tế, động thái của NHNN có thể chỉ mang tính chất biểu tượng khi lãi suất OMO và lãi suất liên ngân hàng chưa có xu hướng giảm, nhưng đang biến động sát với lãi suất tái cấp vốn ở mức 6% (không thay đổi) (Bảng 1).
Biểu đồ 3: Lãi suất điều hành của NHNN 
NHNN cũng hạ lãi suất cho vay qua đêm đối với thanh toán điện tử liên ngân hàng và lãi suất cho vay ngắn hạn trong giao dịch thanh toán bù trừ giữa NHNN và các NHTM từ 7,0%/năm xuống 6,0%/năm. Chúng tôi cho rằng điều này sẽ hỗ trợ cho các ngân hàng đang gặp vấn đề về thanh khoản trong ngắn hạn.
NHNN cũng hạ trần lãi suất cho vay đối với các khoản vay ngắn hạn bằng đồng VND của TCTD và chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với một số ngành nghề ưu tiên xuống 5%/năm từ 5,5%/năm. Mặc dù chúng tôi không có số liệu dư nợ cho vay của hệ thống ngân hàng đối với các ngành nghề này, nhưng chúng tôi cho rằng điều này sẽ hỗ trợ cho khách hàng trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nông thôn, xuất khẩu, doanh nghiệp vừa & nhỏ, lĩnh vực công nghệ cao, và các ngành công nghiệp phụ trợ theo quy định tại Thông tư số 39/2016/TT-NHNN ngày 30/12/2016.
Biểu đồ 4: Lãi suất hiện hành của Fed 
Trong cuộc họp của FOMC vào tuần tới, Fed có thể cân nhắc việc tiếp tục tăng lãi suất do ngân hàng Silicon Valley Bank phá sản. Thị trường hiện chỉ phản ánh 3 đợt nâng lãi suất 25 điểm cơ bản sau đó là 2 đợt cắt giảm trong năm 2023 (Biểu đồ 4). Từ đó, NHNN cho thấy sự chủ động trong việc điều hành chính sách tiền tệ.
Dự báo kinh tế vĩ mô của HSC 
Nguồn: HSC
Tuyên bố miễn trách nhiệm: Báo cáo chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và nhà đầu tư chỉ nên sử dụng báo cáo phân tích này như một nguồn tham khảo. Dautucophieu.net sẽ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào trước nhà đầu tư cũng như đối tượng được nhắc đến trong báo cáo này về những tổn thất có thể xảy ra khi đầu tư hoặc những thông tin sai lệch về doanh nghiệp.
