Số liệu kinh tế tháng 5 cho thấy các tín hiệu trái chiều
Ngành dịch vụ tiếp tục hồi phục mạnh mẽ 22,6% so với cùng kỳ, sát với dự báo của HSC trong báo cáo cập nhật kinh tế trước đó, nhờ số ca nhiễm COVID-19 hàng ngày giảm (Mời xem: Tiêu dùng và du lịch tăng trưởng nhanh, ngày 9/5/2022, HSC).
Số lượng khách du lịch quốc tế tiếp tục tăng nhanh 11,84 lần so với cùng kỳ nhờ Đại hội Thể thao Đông Nam Á (SEA Games) diễn ra trong tháng. Đại hội đã thúc đẩy doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ tăng 9,7% so với cùng kỳ kể từ đầu năm, sát với dự báo của chúng tôi. Trong năm 2022, HSC dự báo doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ tăng trưởng 10,1% (Mời xem: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022-2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022, HSC).
Tuy nhiên, áp lực lạm phát vẫn tiếp diễn, với lạm phát tổng thể tăng lên mức cao nhất trong năm, chủ yếu do chi phí giao thông tăng 18,42% so với cùng kỳ và chi phí dịch vụ ăn uống tăng 3,87% so với cùng kỳ.
Ngoài ra, kim ngạch xuất khẩu (KNXK) tăng chậm lại 16,4% so với cùng kỳ sau khi tăng 25,2% so với cùng kỳ trong tháng 4. Theo đó, Việt Nam ghi nhận thâm hụt thương mại trở lại sau 2 tháng thặng dư thương mại, tạo áp lực khiến tỷ giá đồng VND mất giá 0,67% so với cùng kỳ trong tháng 5.
Mặc dù hoạt động di chuyển trong nước đã hồi phục mạnh mẽ, đầu tư công (147,8 nghìn tỷ đồng) tính từ đầu năm chỉ hoàn thành 27,7% kế hoạch cả năm 2022 của Chính phủ; điều này đặt ra nghi vấn về khả năng hoàn thành kế hoạch giải ngân cho cả năm và đạt được mục tiêu của gói kích thích kinh tế.
Bảng 1: Xu hướng của các chỉ số kinh tế 
Cập nhật số liệu kinh tế vĩ mô
Số liệu kinh tế tháng 5 phản ánh tín hiệu trái chiều. Ngành dịch vụ tiếp tục hồi phục mạnh mẽ 22,6% so với cùng kỳ sát với dự báo của chúng tôi nhờ số ca nhiễm COVID-19 hàng ngày giảm. Số lượng khách du lịch quốc tế tiếp tục tăng nhanh 11,84 lần so với cùng kỳ nhờ SEA Games được tổ chức trong tháng. Áp lực lạm phát vẫn tiếp diễn, với lạm phát tổng thể tăng lên mức cao nhất trong năm, chủ yếu do chi phí giao thông và chi phí dịch vụ ăn uống tăng. Ngoài ra, KNXK đã tăng chậm lại trong khi Việt Nam ghi nhận thâm hụt thương mại trở lại sau 2 tháng thặng dư thương mại, tạo áp lực khiến VND mất giá 0,67% so với cùng kỳ trong tháng 5.
CPI tăng 2,86% so với cùng kỳ dưới tác động của giá năng lượng
Trong tháng 5/2022, lạm phát tổng thể tăng 2,86% so với cùng kỳ so với tăng 2,64% so với cùng kỳ trong tháng 4/2022 (Bảng 2). Nguyên nhân chủ yếu do chi phí giao thông tăng 18,42% so với cùng kỳ, sau khi tăng 16,59% so với cùng kỳ trong tháng 4/2022 (Bảng 3), do giá dầu thế giới trong tháng tăng và khiến giá xăng dầu trong nước điều chỉnh tăng 3 lần trong kỳ, bình quân tăng 5,93% so với tháng trước.
Lạm phát nhóm lương thực & thực phẩm (tăng 1,32% so với cùng kỳ) tiếp tục tăng chậm hơn so với lạm phát tổng thể do chi phí thực phẩm tăng nhẹ 0,12% so với cùng kỳ, lần tăng đầu tiên sau 7 tháng giảm liên tiếp. Điều này bù đắp cho chi phí dịch vụ ăn uống tăng 3,87% so với cùng kỳ cũng như lạm phát lương thực tăng 2,42% so với cùng kỳ.
Một thành phần chính khác của CPI – chi phí nhà ở & vật liệu xây dựng đã tăng 2,18% so với cùng kỳ từ tăng 2,72% so với cùng kỳ trong tháng 4/2022 do giá khí đốt giảm 5,38% so với tháng trước.
Biểu đồ 2: Lạm phát tổng thể 
Biểu đồ 3: Đóng góp vào lạm phát tổng thể 
Biểu đồ 4: Lạm phát bình quân 5 tháng đầu năm 
Áp lực lạm phát đã tăng lên 0,38% so với tháng trước sau khi tăng 0,18% so với tháng trước trong tháng 4/2022 chủ yếu do chi phí giao thông tăng 2,34% so với tháng trước.
Mặc dù lạm phát tổng thể đã tăng trong tháng thứ 3 liên tiếp lên mức cao nhất kể từ tháng 5/2021, bình quân lạm phát tổng thể và lạm phát cơ bản trong 5 tháng gần đây lần lượt là 2,25% và 1,1% so với cùng kỳ, thấp hơn nhiều so với mục tiêu của Chính phủ là 4% (Bảng 4).
HSC dự báo CPI năm nay sẽ tăng lên 3,6% do triển vọng giá dầu tăng (Mời xem: Căng thẳng địa chính trị ảnh hưởng tới nền kinh tế Việt Nam, ngày 25/3/2022, HSC).
Giá trị sản xuất công nghiệp tăng trưởng ổn định trong tháng 5
Theo Tổng cục Thống kê, giá trị sản xuất công nghiệp trong tháng 5 đã tăng 10,4% so với cùng kỳ, đánh dấu tháng tăng thứ 8 liên tiếp. Chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo tăng 12,1% so với cùng kỳ sau khi tăng 11,3% so với cùng kỳ trong tháng trước (Bảng 5). Trong khi đó, chỉ số khai thác khoáng sản, điện & khí đốt, cấp nước & quản lý chất thải tăng lần lượt 4,2%, 2,4% và 5,5% so với cùng kỳ, tăng chậm hơn đáng kể so với chỉ số chung.
Trong 5 tháng đầu năm 2022, giá trị sản xuất công nghiệp và chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo đã tăng lần lượt 8,3% và 9,2% so với cùng kỳ, so với tăng lần lượt 9,9% và 12,6% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021. Chỉ số PMI sản xuất của Việt Nam đã tăng lên 54,7 trong tháng 5/2022 từ 51,7 trong tháng 4, đánh dấu tháng hồi phục thứ 8 liên tiếp của môi trường kinh doanh lên mức cao nhất trong 13 tháng gần đây.
Cơ cấu theo lĩnh vực chính, tốc độ tăng trưởng cao đối với linh kiện điện tử (tăng 17,1% so với cùng kỳ và giày dép (tăng 17,9% so với cùng kỳ), trong khi tốc độ tăng trưởng chậm lại đối với thiết bị truyền thông (tăng 17,6% so với cùng kỳ), điện tử tiêu dùng (tăng 10,8% so với cùng kỳ) và sợi (tăng 3,7% so với cùng kỳ) (Bảng 6).
Biểu đồ 5: PMI và chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo 
Biểu đồ 6: Động lực tăng trưởng chính cho hoạt động sản xuất
Sản lượng đầu ra và số lượng đơn đặt hàng mới được ghi nhận tăng mạnh, trong khi các doanh nghiệp đẩy mạnh hoạt động thu mua và tuyển dụng.
Số lượng đơn đặt hàng mới tăng nhưng với tốc độ chậm hơn số doanh nghiệp mới thành lập, trong bối cảnh tình trạng phong toả tại Trung Quốc hạn chế nhu cầu tại thị trường nước ngoài (theo báo cáo trả lời khảo sát). Ngoài ra, đối với ngành công nghiệp chế biến & chế tạo, việc giao nhận nguyên liệu đầu vào cũng bị trì hoãn dưới tác động của tình trạng phong toả do dịch COVID-19. Thời gian giao hàng của nhà cung cấp bị kéo dài đáng kể so với tháng 4, chủ yếu do vấn đề vận chuyển hàng hoá quốc tế.
Các doanh nghiệp sản xuất kỳ vọng hoạt động kinh doanh tại Trung Quốc sẽ sớm bình thường trở lại, hỗ trợ thúc đẩy sự phục hồi của Việt Nam.
Thương mại tăng trưởng chậm lại nhưng vẫn ở mức 2 chữ số
KNXK trong tháng 5 tăng 16,4% so với cùng kỳ đạt 30,5 tỷ USD, sau khi tăng 25,2% so với cùng kỳ trong tháng 4/2022 (Bảng 7).
Theo các mặt hàng chính, KNXK tăng đối với máy móc (tăng 36,9% so với cùng kỳ) và gạo (tăng 14% so với cùng kỳ), trong khi tăng chậm lại đối với điện thoại các loại (tăng 17,4% so với cùng kỳ), máy tính và sản phẩm điện tử (tăng 8,3% so với cùng kỳ), hàng dệt may (tăng 19,9% so với cùng kỳ), giày dép (tăng 8,7% so với cùng kỳ), thủy sản (tăng 39,5% so với cùng kỳ), sắt thép (tăng 2% so với cùng kỳ), sản phẩm nhựa (tăng 25,2% so với cùng kỳ), cao su (tăng 26,4% so với cùng kỳ) và dầu thô (tăng 96,7% so với cùng kỳ).
Ngược lại, tổng KNXK giảm do KNXK rau quả giảm 11% so với cùng kỳ, gỗ và sản phẩm từ gỗ giảm 2,6% so với cùng kỳ và sợi giảm 4,7% so với cùng kỳ.
Biểu đồ 7: Đóng góp vào tăng trưởng xuất khẩu 
Biểu đồ 8: Đóng góp vào tăng trưởng nhập khẩu 
Trong khi đó, KNNK trong tháng 5 tăng 12,9% so với cùng kỳ đạt 32,2 tỷ USD, sau khi tăng 16,1% so với cùng kỳ trong tháng 4/2022 (Bảng 8) và là tháng tăng thứ 21 liên tiếp của KNNK.
KNNK tăng nhanh đối với nguyên phụ liệu dệt may và da giày (tăng 13% so với cùng kỳ), ô tô (tăng 16,3% so với cùng kỳ) và sắt thép (tăng 38,2% so với cùng kỳ). Trong khi đó, KNNK tăng chậm lại đối với máy tính và sản phẩm điện tử (tăng 20,6% so với cùng kỳ), điện thoại các loại (tăng 20% so với cùng kỳ), than (tăng 78,5% so với cùng kỳ) và phân bón (tăng 10,5% so với cùng kỳ). Ngược lại, KNNK máy móc giảm 7,9% so với cùng kỳ, nhựa giảm 0,1% so với cùng kỳ và vải giảm 0,5% so với cùng kỳ.
So với tháng trước, KNXK và KNNK giảm lần lượt 8,5% và 0,8%.
Trong tháng 5/2022, Việt Nam ghi nhận thâm hụt thương mại ước tính khoảng 1,73 tỷ USD, tương đương thặng dư thương mại 0,5 tỷ USD luỹ kế 5 tháng đầu năm 2022 so với thâm hụt 1,2 tỷ USD trong 5 tháng đầu năm 2021.
Trong 5 tháng đầu năm 2022, KNXK (152,8 tỷ USD) và KNNK (152,3 tỷ USD) tăng lần lượt 16,3% và 14,9% so với cùng kỳ, chậm lại so với mức tăng lần lượt 31,1% và 37,7% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021.
Trong năm 2022, HSC dự báo KNXK sẽ tăng trưởng chậm lại 13,1% từ 12,0% trong năm 2021 (Mời xem: Căng thẳng địa chính trị ảnh hưởng tới nền kinh tế Việt Nam, ngày 25/3/2022, HSC).
Vốn FDI giải ngân tăng 7,8% trong 5 tháng đầu năm 2022
Tính từ đầu năm, vốn FDI giải ngân đã tăng 7,8% so với cùng kỳ lên 7,71 tỷ USD – mức cao nhất ghi nhận trong 5 tháng đầu năm kể từ năm 2019 (Bảng 9). Tuy nhiên, FDI cam kết (11,71 tỷ USD) trong 5 tháng đầu năm 2022 đã giảm 16,3% so với cùng kỳ so với tăng 0,8% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021.
Về vốn FDI giải ngân, ngành công nghiệp chế biến & chế tạo (5,86 tỷ USD) dự kiến sẽ nhận khoản đầu tư lớn nhất (đóng góp 76,1%), theo sau là hoạt động kinh doanh BĐS (686 triệu USD) đóng góp 8,9% và lĩnh vực sản xuất, phân phối điện, khí đốt (639,8 triệu USD) đóng góp 8,3%.
Vốn FDI đăng ký mới (4,1 tỷ USD) giảm 53,4% so với cùng kỳ so với tăng 18,6% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021 và tập trung vào ngành công nghiệp chế biến & chế tạo (2,68 tỷ USD), đóng góp 65% và lĩnh vực kinh doanh BĐS (835 triệu USD), đóng góp 20,3%.
Biểu đồ 9: Vốn FDI giải ngân 
Biểu đồ 10: Đầu tư công sử dụng ngân sách 
Trong khi đó, vốn bổ sung cho các dự án hiện hữu (5,61 tỷ USD) tăng 45,4% so với cùng kỳ so với tăng 11,7% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021, trong đó đáng chú ý là khoản đầu tư bổ sung 920 triệu USD của Samsung cho nhà máy tại Thái Nguyên và 941 triệu USD vào KCN Việt Nam Singapore (VSIP) tại Bắc Ninh.
Nhờ các biện pháp hạn chế đi lại được nới lỏng, góp vốn mua cổ phần (1,98 tỷ USD) tăng 51,6% so với cùng kỳ so với giảm 56,3% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021.
Trong năm 2022, HSC dự báo vốn FDI giải ngân và FDI đăng ký mới sẽ tăng trưởng lần lượt 13,3% và 16,2% (Mời xem: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022-2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022, HSC).
Trong tháng, đầu tư công đạt 38,1 nghìn tỷ đồng (tăng 10,3% so với cùng kỳ) (Bảng 10). Trong 5 tháng đầu năm 2022, tổng đầu tư công (147,8 nghìn tỷ đồng) tương đương chỉ 27,7% kế hoạch năm 2022 của Chính phủ (526,1 nghìn tỷ đồng) và tăng 9,5% so với cùng kỳ; thấp hơn so với mức tăng 15,6% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021.
Trong 5 tháng đầu năm 2022, ngân sách nhà nước thặng dư 217,3 nghìn tỷ đồng so với mục tiêu thâm hụt 372,9 nghìn tỷ đồng theo kế hoạch năm 2022 (“Quyết định 2432” của Bộ Tài chính). Trong đó, thu ngân sách cao hơn (806,4 nghìn tỷ đồng, tương đương 57,1% kế hoạch năm 2022) so với chi ngân sách (589,1 nghìn tỷ đồng, tương đương 33% kế hoạch năm 2022) tính từ đầu năm đến nay.
Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ tăng 22,6% so với cùng kỳ trong tháng 5
Trong tháng 5, doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ hàng tháng (477,3 nghìn tỷ đồng) tăng 22,6% so với cùng kỳ (tăng 4,2% so với tháng trước), mức cao nhất ghi nhận trong tháng 5 kể từ khi số liệu bắt đầu được thu thập. Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ đặc biệt được thúc đẩy nhờ doanh số bán lẻ hàng hóa (đạt 375,4 nghìn tỷ đồng, tăng 18,3% so với cùng kỳ), doanh số bán lẻ dịch vụ lưu trú & ăn uống (đạt 55,1 nghìn tỷ đồng, tăng 69,3% so với cùng kỳ) và dịch vụ du lịch (đạt 1,5 nghìn tỷ đồng, tăng 324,3% so với cùng kỳ) (Bảng 11).
Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ (2.257 nghìn tỷ đồng) trong 5 tháng đầu năm 2022 đã tăng 9,7% so với cùng kỳ so với tăng 7,6% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021, nhờ tiêu dùng hồi phục mạnh mẽ.
Kết quả này sát với dự báo của chúng tôi. Trong năm 2022, HSC dự báo doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ sẽ tăng trưởng 10,1% so với giảm 3,8% trong năm 2021 (Mời xem: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022-2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022, HSC).
Sự phục hồi của doanh số bán lẻ cũng được hỗ trợ nhờ hoạt động di chuyển trong nước cải thiện so với cùng kỳ, với số lượng hành khách trong nước tăng 33,4% so với cùng kỳ trong tháng 5/2022.
Ngoài ra, nhờ Việt Nam mở cửa trở lại đường bay quốc tế và tổ chức sự kiện SEA Games lần thứ 31, số lượng khách du lịch quốc tế trong tháng 5/2022 đã tăng 1.184% so với cùng kỳ (tăng 70,6% so với tháng trước) lên 172,9 nghìn người – mức cao nhất kể từ tháng 3/2020 (Bảng 12); trong đó khách du lịch chủ yếu đến từ Hàn Quốc (27,9 nghìn người), Trung Quốc (9,6 nghìn người), Nhật Bản (7,8 nghìn người), Malaysia (7,6 nghìn người), Thái Lan (7 nghìn người), Đài Loan (4,8 nghìn người), Australia (8,2 nghìn người), Mỹ (17,8 nghìn người) và châu Âu (29,1 nghìn người). Trong 5 tháng đầu năm 2022, tổng lượng khách du lịch là 365,3 nghìn người, tăng 350,8% so với cùng kỳ (so với giảm 97,8% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu năm 2021).
Trong năm 2022, HSC dự báo số lượng khách du lịch quốc tế sẽ tăng lên 2,46 triệu người từ 157.300 người trong năm 2021 (Mời xem: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022- 2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022, HSC).
Biểu đồ 11: Doanh số bán lẻ hàng hóa, dịch vụ hàng tháng 
Biểu đồ 12: Lưu lượng hành khách quốc tế hàng tháng 
Biểu đồ 13: Số ca nhiễm mới COVID-19 tại Việt Nam 
Trong tương lai, HSC kỳ vọng nhu cầu trong nước của Việt Nam sẽ tiếp tục tăng nhờ số ca nhiễm COVID-19 hàng ngày giảm mạnh từ mức đỉnh (Bảng 13), giúp hoạt động di chuyển bình thường trở lại.
Dự báo kinh tế vĩ mô của HSC
Nguồn: HSC
Tuyên bố miễn trách nhiệm: Báo cáo chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và nhà đầu tư chỉ nên sử dụng báo cáo phân tích này như một nguồn tham khảo. Dautucophieu.net sẽ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào trước nhà đầu tư cũng như đối tượng được nhắc đến trong báo cáo này về những tổn thất có thể xảy ra khi đầu tư hoặc những thông tin sai lệch về doanh nghiệp.
