Số liệu tháng 9/2022 chững lại do các đối tác xuất khẩu chủ chốt
Tăng trưởng thương mại của Việt Nam giảm trong tháng 9/2022, với KNXK và KNNK giảm lần lượt 14,6% và 8,6% so với tháng trước do số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu giảm mạnh khi nhu cầu tại thị trường Mỹ và châu Âu giảm lần lượt 18% và16% so với tháng trước. Cụ thể, nhu cầu suy yếu so với tháng trước được ghi nhận đối với các mặt hàng xuất khẩu chính, trong đó KNXK điện thoại giảm 18% so với tháng trước, KNXK sản phẩm nông, lâm, ngư nghiệp giảm 17% so với tháng trước và KNXK hàng dệt may giảm 32% so với tháng trước (Bảng 1).
Hạ dự báo tăng trưởng thương mại
HSC duy trì dự báo KNXK năm 2022 tăng trưởng 13,1% trong khi hạ dự báo tăng trưởng KNNK từ 12% xuống 11% – khi dấu hiện kinh tế toàn cầu tăng trưởng chậm lại trở nên rõ ràng hơn, đặc biệt trong bối cảnh Trung Quốc vẫn kiên trì với chính sách Zero-COVID và triển vọng ảm đạm hơn tại thị trường Mỹ và châu Âu (Bảng 2). Sự dịch chuyển rõ rệt từ hàng hóa sang dịch vụ của hoạt động kinh tế toàn cầu sau đại dịch COVID-19 có thể sẽ tác động tiêu cực lên thương mại của Việt Nam trong năm tới. Do đó, HSC điều chỉnh giảm dự báo KNXK và KNNK năm 2023 xuống lần lượt 11,8% và 10% (từ 13,1% & 12,1%) và hạ dự báo KNXK và KNNK năm 2024 xuống lần lượt 12% và 10% (từ 13,2% & 10,1%).
Bảng 1: Cơ cấu thương mại Việt Nam trong T9/2022 
KNXK của Việt Nam chững lại trong tháng 9
Trong tháng 9/2022, tăng trưởng KNXK và KNNK đã giảm mạnh, đạt lần lượt 10% và 5% so với cùng kỳ. Tổng KNXK của Việt Nam chững lại do KNXK điện tử và điện thoại (đóng góp khoảng 33% vào tổng KNXK) cũng như KNXK sản phẩm nông lâm ngư nghiệp giảm do nhu cầu suy yếu từ các đối tác thương mại chủ chốt là Mỹ và châu Âu (KNXK thuỷ sản giảm lần lượt 10% và 22%). Ngược lại, nhập khẩu điện tử và linh kiện điện thoại giảm theo đà giảm của nhu cầu xuất khẩu. Theo đó, chúng tôi dự báo số liệu thương mại sẽ tiếp tục suy yếu trong tháng 10 và điều chỉnh giảm dự báo trong giai đoạn 2022-2024.
KNXK giảm trong tháng 9, cho thấy rủi ro kinh tế toàn cầu tăng trưởng chậm lại
Trong tháng 9, cả KNXK và KNNK của Việt Nam đều kém khả quan so với tháng trước và thấp hơn so với dự báo của HSC (KNXK và KNNK tăng lần lượt 12,5% và 9,5%), phản ánh triển vọng kinh tế toàn cầu kém khả quan (Mời xem: Hoạt động thương mại tháng 8/2022 tăng trưởng khả quan, nhưng chủ yếu do mức nền thấp, ngày 19/9/2022).
KNXK trong tháng 9/2022 đã hạ xuống mức tăng trưởng 9,9% so với cùng kỳ (giảm 14,6% so với tháng trước) sau khi tăng 27,8% so với cùng kỳ trong tháng trước (Bảng 3), trong khi KNNK tăng chậm lại 4,9% so với tháng trước (giảm 8,6% so với cùng kỳ) sau khi tăng 12,8% so với cùng kỳ trong tháng 8/2022 (Bảng 4).
Biểu đồ 2: Những thay đổi dự báo kinh tế vĩ mô trong báo cáo này 
Biểu đồ 3: KNXK hàng tháng của Việt Nam 
Biểu đồ 4: KNNK hàng tháng của Việt Nam 
Biểu đồ 5: Nhóm mặt hàng xuất khẩu chính trong T9/2022 
Biểu đồ 6: Nhóm mặt hàng nhập khẩu chính trong T9/2022 
Các yếu tố chính trong báo cáo thương mại tháng 9
KNXK điện tử, điện thoại và sản phẩm nông lâm ngư nghiệp giảm mạnh
KNXK điện tử, điện thoại và máy móc đóng góp gần 50% vào tổng KNXK của Việt Nam. Trong đó, KNXK điện thoại các loại giảm 12,3% so với cùng kỳ (giảm 18,1% so với tháng trước) do kinh tế tăng trưởng chậm lại đã làm suy yếu nhu cầu toàn cầu đối với thiết bị điện tử (Bảng 5).
Ngoài ra, KNXK sản phẩm nông lâm ngư nghiệp cũng tăng trưởng chậm lại 18,6% so với cùng kỳ sau khi tăng 41,6% so với cùng kỳ trong tháng trước (Bảng 7), do KNXK các mặt hàng chính giảm, bao gồm gỗ và các sản phẩm gỗ, thuỷ sản và gạo.
KNXK sản phẩm nông lâm ngư nghiệp giảm 17% so với tháng trước do KNXK thuỷ sản sang Mỹ và châu Âu giảm khi nhu cầu tiêu dùng suy yếu trong bối cảnh lạm phát hiện nay.
Mặt khác, KNNK máy móc đã giảm 9,9% so với tháng trước xuống mức thấp nhất trong vòng 7 tháng gần đây, cho thấy hoạt động sản xuất của các lĩnh vực xuất khẩu hàng đầu đang chững lại (Bảng 6).
Biểu đồ 7: Sản phẩm nông, lâm, thủy sản xuất khẩu của Việt Nam trong T9/2022 
Biểu đồ 8: Đóng góp vào tổng KNXK % so với cùng kỳ theo thị trường 
Biểu đồ 9: Đóng góp vào tổng KNNK % so với cùng kỳ theo thị trường 
Hoạt động thương mại với các đối tác chủ chốt giảm mạnh trong tháng 9
KNXK sang các thị trường chủ chốt và KNNK sụt giảm so với tháng trước (Bảng 8-9). Đáng chú ý, KNXK của Việt Nam sang Mỹ và châu Âu đã giảm lần lượt 18% và 16% so với tháng trước.
Tuy nhiên, tính từ đầu năm, thặng dư thương mại với Mỹ và Châu Âu đã bù đắp thâm hụt thương mại với Trung Quốc và các thị trường khác (Bảng 10-11).
Biểu đồ 10: Cán cân thương mại hàng tháng 
Biểu đồ 11: Cán cân thương mại từ đầu năm theo thị trường 
Hoạt động thương mại tháng 10/2022 chững lại, hạ dự báo giai đoạn 2022-2024
Trong tháng 10/2022, HSC dự báo KNXK sẽ tăng chậm lại 5,3% so với cùng kỳ trong khi KNNK tăng 8,1% so với cùng kỳ do mức nền thấp, với cả KNXK và KNNK đều đi ngang so với tháng trước do Trung Quốc tiếp tục thực thi chính sách Zero-COVID nghiêm ngặt và triển vọng kinh tế toàn cầu kém khả quan (Mời xem: Không ‘nằm yên’: Trung Quốc kiên trì với chính sách COVID-19 nghiêm ngặt, ngày 12/10/2022, Reuters) (Bảng 12-13).
Ngoài ra, HSC dự báo KNXK và KNNK trong Q4/2022 sẽ tăng chậm lại lần lượt 2,6% (do mức nền thấp trong tháng 11-12/2021) và 6,7% so với cùng kỳ sau khi tăng lần lượt 15,8% và 7,3% so với cùng kỳ trong tháng 3/2022.
Chúng tôi duy trì dự báo KNXK năm 2022 tăng trưởng 13,1% do KNXK thấp trong Q4/2022 được bù đắp nhờ KNXK Q3/2022 cao hơn so với kỳ vọng. Tuy nhiên, chúng tôi điều chỉnh giảm KNNK năm 2022 từ 12% xuống 11% dưới tác động của hoạt động thương mại toàn cầu chậm lại, đặc biệt là thương mại với Trung Quốc (đóng góp khoảng 33% vào KNNK của Việt Nam), tương đương thặng dư thương mại khoảng 10,6 tỷ USD (từ 7,4 tỷ USD trước đó).
Tăng trưởng thương mại toàn cầu đang chậm lại đáng kể, điều này được phản ánh trong báo cáo triển vọng kinh tế thế giới tháng 10/2022 mới nhất của IMF (Báo cáo WEO tháng 10/2022: Đối phó với cuộc khủng hoảng giá sinh hoạt, ngày 14/10/2022, IMF). Theo đó, dự báo thương mại toàn cầu trong năm 2023 đã được điều chỉnh giảm khi khó khăn tại Trung Quốc vẫn tiếp diễn và tốc độ tăng trưởng thương mại tiếp tục chậm lại tại các quốc gia khác trong bối cảnh giá đồng USD tăng mạnh và vai trò chi phối của đồng USD trong thương mại.
Ngoài ra, sự dịch chuyển rõ rệt của hoạt động kinh tế toàn cầu từ hàng hóa sang dịch vụ sau đại dịch COVID-19 có thể sẽ tác động tiêu cực lên thương mại của Việt Nam trong năm tới. Do đó, HSC điều chỉnh giảm dự báo KNXK và KNNK năm 2023 xuống lần lượt 11,8% và 10% (từ 13,1% & 12,1%) và hạ dự báo KNXK và KNNK năm 2024 xuống lần lượt 12% và 10% (từ 13,2% & 10,1%)(Bảng 2).
Biểu đồ 12: Dự báo KNXK hàng tháng của Việt Nam 
Biểu đồ 13: Dự báo KNNK hàng tháng của Việt Nam 
Dự báo kinh tế vĩ mô của HSC 
Nguồn: HSC
Tuyên bố miễn trách nhiệm: Báo cáo chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và nhà đầu tư chỉ nên sử dụng báo cáo phân tích này như một nguồn tham khảo. Dautucophieu.net sẽ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào trước nhà đầu tư cũng như đối tượng được nhắc đến trong báo cáo này về những tổn thất có thể xảy ra khi đầu tư hoặc những thông tin sai lệch về doanh nghiệp.
