Nhờ đà tăng trong tháng 8, tiêu dùng sẽ là động lực thúc đẩy GDP trong Q3/2022
Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ tiếp tục là tâm điểm trong tháng 8 khi hồi phục 50,2% so với cùng kỳ từ mức nền thấp trong năm 2021 – thời điểm Việt Nam thực hiện các biện pháp phong toả do dịch COVID-19. Do tiêu dùng trong nước mạnh mẽ, HSC điều chỉnh tăng dự báo doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ 2022 – từ tăng trưởng 10,1% lên tăng trưởng 18,8%. Chúng tôi hiện dự báo tăng trưởng GDP trong Q3/2022 đạt 9,5% so với cùng kỳ. Chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo và đặc biệt là doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ khả quan trong 2 tháng đầu quý sẽ hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng này, với nhiều khả năng GDP thực tế có thể vượt dự báo hơn.
Các chỉ số khác trái chiều, HSC điều chỉnh một vài dự báo
CPI tháng 8 đã giảm xuống 2,89% so với cùng kỳ nhờ giá năng lượng giảm. Tuy nhiên, áp lực vẫn tiếp tục gia tăng từ lạm phát nhóm lương thực & thực phẩm khiến CPI cơ bản tăng 3,06% so với cùng kỳ, mức tăng cao nhất kể từ tháng 1/2020. Lưu ý, điều này có thể cản trở khả năng nới hạn mức tín dụng của NHNN lên trên mức trần năm 2022 là 14%. Kim ngạch xuất khẩu (KNXK) tăng mạnh trong tháng 8, một phần do mức nền thấp trong năm 2021 khi KNXK giảm 1,3% so với cùng kỳ. Do KNXK tăng mạnh hơn so với KNNK, thặng dư thương mại trong tháng ước tính đạt khoảng 2,4 tỷ USD.
Vốn FDI giải ngân đã tăng 10,5% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2022, kịp tiến độ để đạt dự báo tăng trưởng năm 2022 của chúng tôi là 13,3%. Tuy nhiên, do FDI cam kết thấp hơn so với kỳ vọng, chúng tôi hạ dự báo năm 2022 – từ tăng trưởng 16,2% xuống giảm 3,5%. Chúng tôi vẫn đưa ra nhận định lạc quan trong tương lai và duy trì dự báo FDI giải ngân và FDI cam kết sẽ tăng trưởng lần lượt 10% và 15%. Số lượng các dự án sản xuất công nghiệp do Apple, Foxconn và Lotte đầu tư tăng cho thấy Việt Nam đang hội nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Cuối cùng, HSC nâng dự báo tỷ giá USD/VND vào cuối năm 2022 lên 23.551 trong bối cảnh Fed dự kiến tăng mạnh lãi suất đến đầu năm 2024. Dự trữ ngoại hối tổng thể có thể giảm xuống 95 tỷ USD trong năm 2022, trước khi tăng trở lại nhờ kỳ vọng Fed sẽ nới lỏng chính sách tiền tệ trong năm 2023.
Biểu đồ 1: Xu hướng của các chỉ số kinh tế 
Cập nhật số liệu kinh tế vĩ mô
Nhìn chung, nền kinh tế Việt Nam đã cải thiện trong tháng 8, nhờ đà tăng rất mạnh của tiêu dùng trong tháng (doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ tăng 50% so với cùng kỳ). Tuy nhiên, các chỉ số khác trái chiều; cụ thể: (1) CPI cơ bản tăng, đây là điều cần lưu ý do có thể cản trở khả năng nới hạn mức tín dụng của NHNN trong năm nay, (2) FDI cam kết kém khả quan, do đó HSC hạ đáng kể dự báo cho năm 2022, và (3) HSC điều chỉnh dự báo do áp lực tiếp diễn tại thị trường ngoại hối. Tuy nhiên, chúng tôi duy trì dự báo tăng trưởng GDP đạt 9,5% trong Q3/2022 và 6,8% trong cả năm 2022, với nhiều khả năng GDP thực tế có thể vượt dự báo.
Nâng dự báo tăng trưởng doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ năm 2022 lên 18,8%
Trong tháng 8, doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ hàng tháng (481 nghìn tỷ đồng) tăng 50,2% so với cùng kỳ (tăng 0,6% so với tháng trước), mức cao nhất ghi nhận trong tháng 8 kể từ khi số liệu bắt đầu được thu thập. Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ đặc biệt được thúc đẩy nhờ doanh số bán lẻ hàng hóa (đạt 376,6 nghìn tỷ đồng, tăng 31,9% so với cùng kỳ), doanh số bán lẻ dịch vụ lưu trú & ăn uống (đạt 53,5 nghìn tỷ đồng, tăng 185,3% so với cùng kỳ) và dịch vụ du lịch (đạt 3,3 nghìn tỷ đồng, tăng 6.437% so với cùng kỳ) (Bảng 2).
Biểu đồ 2: Doanh số bán lẻ hàng hóa dịch vụ hàng tháng 
Doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ (3.679 nghìn tỷ đồng) trong 8 tháng đầu năm 2022 đã tăng 19,3% so với cùng kỳ so với giảm 3,5% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021, nhờ tiêu dùng hồi phục mạnh mẽ từ mức nền thấp.
Do doanh số bán lẻ hàng hóa & dịch vụ vượt kỳ vọng, HSC điều chỉnh tăng dự báo năm 2022 từ 10,1% lên 18,8%, trong khi duy trì dự báo năm 2023 và 2024 lần lượt đạt 9,1% và 9% (Mời xem báo cáo: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022-2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022).
Sự phục hồi của doanh số bán lẻ cũng được hỗ trợ nhờ hoạt động di chuyển trong nước cải thiện so với cùng kỳ. Số lượng hành khách trong nước đã tăng 338% so với cùng kỳ trong tháng 8/2022, dù vẫn thấp hơn số lượng hành khách trong nước ghi nhận trong tháng 8/2019 (trước dịch COVID-19) là 431.634 người.
CPI cơ bản chạm mức cao nhất kể từ tháng 1/2020
Trong tháng 8/2022, CPI cơ bản tăng 3,06% so với cùng kỳ – mức tăng cao nhất kể từ tháng 1/2020 – do nhu cầu tiêu dùng hồi phục trở lại mức trước đại dịch COVID-19 (Bảng 3). Động lực thúc đẩy chủ yếu là chi phí dịch vụ ăn uống tăng 6,26% so với cùng kỳ, đánh dấu tháng tăng thứ 13 liên tiếp, phản ánh nhu cầu đi lại trong nước mạnh mẽ và giá chế biến nguyên liệu thô tăng. Lưu ý, xu hướng tăng kéo dài của CPI cơ bản có thể cản trở khả năng nới hạn mức tín dụng của NHNN lên trên mức trần năm nay là 14%.
Lạm phát tổng thể tăng 2,89% so với cùng kỳ trong tháng 8, thấp hơn so với tăng 3,14% so với cùng kỳ trong tháng 7/2022, do lạm phát giao thông tăng chậm lại đáng kể 8,94% so với cùng kỳ sau khi tăng 15,2% so với cùng kỳ trong tháng trước (Bảng 4). Giá dầu thế giới trong tháng giảm đã khiến giá xăng dầu trong nước điều chỉnh giảm 2 lần trong kỳ, bình quân giảm 14,52% so với tháng trước.
Biểu đồ 3: Lạm phát tổng thể 
Biểu đồ 4: Đóng góp vào lạm phát tổng thể 
Biểu đồ 5: Lạm phát bình quân 8 tháng đầu năm 
Mặt khác, theo HSC, chi phí lương thực & thực phẩm tăng sẽ tiếp tục gây áp lực chủ yếu lên lạm phát trong tương lai. Trên thực tế, chi phí lương thực & thực phẩm đã tăng 3,3% so với cùng kỳ – tháng tăng thứ 6 liên tiếp – do giá thịt lợn tiếp tục tăng 4,95% so với tháng trước sau khi tăng 4,29% so với tháng trước trong tháng 7/2022.
Về chính sách tiền tệ, bình quân lạm phát tổng thể và lạm phát cơ bản trong 8 tháng gần đây đã được kiểm soát ở mức lần lượt là 2,58% và 1,64% so với cùng kỳ, thấp hơn nhiều so với mục tiêu của Chính phủ là 4% và dự báo cả năm của HSC là 3,8% (Bảng 5) (Mời xem báo cáo: GDP năm 2022 kỳ vọng đạt 6,83% nhờ số liệu kinh tế khả quan trong 6 tháng đầu năm, ngày 11/7/2022).
Chỉ số công nghiệp đạt mức cao nhất kể từ tháng 4/2021
Theo Tổng cục Thống kê, chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo tăng 16,2% so với cùng kỳ trong tháng 8, sau khi tăng 12,8% so với cùng kỳ trong tháng trước (Bảng 6), đánh dấu tháng tăng thứ 10 liên tiếp và là mức tăng cao nhất kể từ tháng 4/2021. Trong 8 tháng đầu năm 2022, chỉ số công nghiệp chế biến & chế tiếp tục tăng mạnh 10,4% so với cùng kỳ, cao hơn so với tăng 7% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021 và đã hồi phục về mức trước dịch COVID-19 năm 2019.
Cơ cấu theo lĩnh vực chính, tốc độ tăng trưởng cao đối với sợi (tăng 14,4% so với cùng kỳ), giày dép (tăng 57% so với cùng kỳ) và điện tử tiêu dùng (tăng 34% so với cùng kỳ), chủ yếu do mức nền thấp trong tháng 8/2021, thời điểm Việt Nam thực hiện các biện pháp phong toả nghiêm ngặt do dịch COVID-19 (Bảng 7).
Chỉ số PMI sản xuất của Việt Nam đã tăng lên 52,7 trong tháng 8/2022 từ 51,2 trong tháng 7, đánh dấu tháng hồi phục thứ 11 liên tiếp của môi trường kinh doanh với sản lượng đầu ra, số lượng đơn đặt hàng và số lượng việc làm mới trong tháng tăng nhanh. Các doanh nghiệp được hỗ trợ nhờ tốc độ gia tăng lạm phát chi phí đầu vào tiếp tục chậm lại đáng kể, và giá sản phẩm đầu ra chỉ tăng nhẹ. Ông Andrew Harker từ S&P Global đã nhận định: “Khó khăn về nguồn cung đã giảm dần, hiện doanh nghiệp đã có thể tập trung vào tìm kiếm nhiều đơn đặt hàng mới và mở rộng sản xuất trong những tháng còn lại của năm 2022”.
Biểu đồ 6: PMI và chỉ số công nghiệp chế biến & chế tạo 
Biểu đồ 7: Động lực tăng trưởng chính cho hoạt động sản xuất 
Biểu đồ 8: Đóng góp vào tăng trưởng xuất khẩu 
Thương mại tăng trưởng nhanh hơn trong tháng 8
KNXK trong tháng 8 tăng 22,1% so với cùng kỳ đạt 33,4 tỷ USD, sau khi tăng 9,9% so với cùng kỳ trong tháng 7/2022 (Bảng 8). Theo các mặt hàng chính, KNXK tăng đối với giày dép (tăng 187% so với cùng kỳ và tăng 6% so với tháng trước), trong khi KNXK giảm đối với sắt thép (giảm 68% so với cùng kỳ và giảm 28% so với tháng trước) (Bảng 9).
Biểu đồ 9: Các mặt hàng chính đứng đầu và cuối danh mục hàng xuất khẩu 
Biểu đồ 10: Đóng góp vào tăng trưởng nhập khẩu 
Biểu đồ 11: Các mặt hàng đứng đầu và cuối danh mục nhập khẩu 
Trong khi đó, KNNK trong tháng 8 tăng 12,4% so với cùng kỳ đạt 31 tỷ USD, cao hơn đáng kể so với tăng 4,2% so với cùng kỳ trong tháng 7/2022 (Bảng 10), đánh dấu tháng tăng thứ 24 liên tiếp của KNNK.
KNNK năng lượng tiếp tục tăng mạnh, cụ thể KNNK dầu thô và sản phẩm xăng dầu đã tăng lần lượt 254% và 234% so với cùng kỳ. Trong khi đó, KNNK máy tính và máy móc đều giảm 3% so với cùng kỳ (Bảng 11).
So với tháng trước, KNXK và KNNK tăng lần lượt 9,1% và 1,4%.
Trong tháng 8/2022, Việt Nam ghi nhận thặng dư thương mại ước tính khoảng 2,4 tỷ USD, tương đương thặng dư thương mại 4 tỷ USD luỹ kế 8 tháng đầu năm 2022 so với thâm hụt 3,5 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2021, sát với dự báo thặng dư thương mại năm 2022 đạt 7,4 tỷ USD của chúng tôi.
Trong 8 tháng đầu năm 2022, KNXK (250,8 tỷ USD) và KNNK (246,8 tỷ USD) tăng lần lượt 17,3% và 13,6% so với cùng kỳ, chậm lại so với mức tăng lần lượt 26,2% và 36,5% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021.
Trong nửa sau năm 2022, trong bối cảnh thế giới bất ổn và tồn tại nhiều trở ngại về ngoại thương, HSC dự báo KNXK và KNNK sẽ chững lại nhưng vẫn tăng ổn định lần lượt 9,3% và 9,0% so với cùng kỳ (Mời xem báo cáo: Hoạt động thương mại dự kiến tiếp tục tăng trưởng mạnh trong nửa cuối năm 2022, ngày 21/7/2022). Trong năm 2022, chúng tôi dự báo KNXK sẽ tăng trưởng chậm lại 13,1% từ 12,0% trong năm 2021 (Mời xem báo cáo: Căng thẳng địa chính trị ảnh hưởng tới nền kinh tế Việt Nam, ngày 25/3/2022).
Tỷ giá VND/USD tiếp tục tăng trong năm 2022
HSC nâng dự báo tỷ giá VND/USD vào cuối năm 2022, 2023 và 2024 lên 23.551, 23.450 và 23.400 (so với 23.249, 23.050, và 23.000 trong dự báo trước đó) (Mời xem báo cáo: Việt Nam sẽ trở thành con hổ mới của châu Á?, 1/7/2022). Theo dự báo của chúng tôi, giá USD sẽ tiếp tục tăng trong bối cảnh Fed dự kiến tăng mạnh lãi suất đến đầu năm 2024, yếu hơn so với giá CNY dự kiến, và lợi nhuận giảm với chênh lệch lợi suất 10 năm giữa Việt Nam và Mỹ gần bằng 0 (Bảng 12).
Chúng tôi dự báo thị trường ngoại hối sẽ tiếp tục biến động trong ngắn hạn, và tỷ giá USD/VND sẽ tăng lên mức 23.700 trước khi hợp nhất tại mức dự báo của chúng tôi là 23.551 vào cuối năm 2022. Đồng thời, chúng tôi kỳ vọng dự trữ ngoại hối sẽ tiếp tục giảm trong bối cảnh bán ròng USD thường xuyên hơn vào các thời điểm khác nhau. Dự trữ ngoại hối tổng thể có thể giảm xuống 95 tỷ USD trong năm 2022, trước khi tăng lên 105 tỷ USD trong năm 2023 nhờ triển vọng kỳ vọng Fed sẽ nới lỏng lãi suất trong năm tới – điều này sẽ hỗ trợ giá VND cũng như các đồng tiền đang lên khác.
Biểu đồ 12: Dự báo tỷ giá 
Biểu đồ 13: Vốn FDI giải ngân 
Biểu đồ 14: Vốn FDI cam kết hàng tháng theo quốc gia 
Hạ dự báo FDI cam kết năm 2022
Tính từ đầu năm, vốn FDI giải ngân đã tăng 10,5% so với cùng kỳ lên 12,8 tỷ USD – mức cao nhất ghi nhận trong 8 tháng đầu năm kể từ năm 2015 (Bảng 13), sát với dự báo tăng trưởng FDI giải ngân năm 2022 đạt 13,3% của chúng tôi (Mời xem báo cáo: Nền kinh tế Việt Nam năm 2022-2023: Bức tranh tươi sáng, ngày 21/2/2022).
Tuy nhiên, FDI cam kết (16,8 tỷ USD) trong 8 tháng đầu năm 2022 đã giảm 12,3% so với cùng kỳ so với giảm 2,1% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021, theo đó FDI cam kết vẫn chưa hồi phục trở lại mức trước đại dịch COVID-19. Nguyên nhân là do vốn FDI đăng ký mới giảm 43,9% so với cùng kỳ. Trong khi đó, vốn bổ sung cho các dự án hiện hữu và góp vốn mua cổ phần tăng lần lượt 50,7% và 3,6% so với cùng kỳ. Nhật Bản là quốc gia với vốn FDI cam kết vào Việt Nam đứng đầu trong tháng 8 (Bảng 14).
Do FDI cam kết tính từ đầu năm thấp hơn so với kỳ vọng, HSC hạ dự báo năm 2022 – từ tăng 16,2% trong dự báo trước đó xuống giảm 3,5%.
Tuy nhiên, HSC vẫn duy trì nhận định lạc quan đối với triển vọng trong năm tới. Chúng tôi duy trì dự báo vốn FDI giải ngân và FDI cam kết năm 2023 sẽ tăng trưởng lần lượt 10% và 15%. Số lượng các dự án sản xuất công nghiệp do Apple, Foxconn và Lotte đầu tư tăng cho thấy Việt Nam đang hội nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, theo chia sẻ của các chuyên gia nghiên cứu với VnExpress (Mời xem: Đầu tư nước ngoài tăng vọt giúp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, ngày 30/8/2022, VnExpress).
Trong 8 tháng đầu năm 2022, đầu tư công tương đương chỉ 51% kế hoạch cả năm 2022
Trong tháng, đầu tư công đạt 48,3 nghìn tỷ đồng (tăng 51,4% so với cùng kỳ do mức nền thấp) (Bảng 15). Trong 8 tháng đầu năm 2022, đầu tư công (285,4 nghìn tỷ đồng) tương đương chỉ 51% kế hoạch năm 2022 của Chính phủ (526,1 nghìn tỷ đồng), tăng 16,9% so với cùng kỳ, cao hơn so với mức giảm 0,7% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021.
Trong 8 tháng đầu năm 2022, ngân sách nhà nước thặng dư 252 nghìn tỷ đồng so với mục tiêu thâm hụt 372,9 nghìn tỷ đồng theo kế hoạch năm 2022 (“Quyết định 2432” của Bộ Tài chính). Trong đó, thu ngân sách cao hơn (1.208 nghìn tỷ đồng, tương đương 86% kế hoạch năm 2022) so với chi ngân sách (967 nghìn tỷ đồng, tương đương 54% kế hoạch năm 2022) tính từ đầu năm đến nay. Lưu ý, thu ngân sách từ dầu thô trong 8 tháng đầu năm 2022 đạt 51 nghìn tỷ đồng, tương đương 181% kế hoạch cả năm và tăng 99% so với cùng kỳ.
Biểu đồ 15: Đầu tư công sử dụng ngân sách nhà nước 
Số lượng khách du lịch quốc tế tiếp tục tăng mạnh
Số lượng khách du lịch quốc tế trong tháng 8/2022 tiếp tục tăng mạnh 5.130% so với cùng kỳ (tăng 38% so với tháng trước) lên 486 nghìn người – mức cao nhất kể từ tháng 2/2020 (Bảng 17); trong đó khách du lịch chủ yếu đến từ Hàn Quốc, châu Âu và Mỹ. Trong 8 tháng đầu năm 2022, tổng lượng khách du lịch
đạt 1,44 triệu người, tăng 1.272% so với cùng kỳ (so với giảm 97,2% so với cùng kỳ trong 8 tháng đầu năm 2021).
Biểu đồ 16: Số hành khách nội địa hàng tháng 
Biểu đồ 17: Lượng khách du lịch hàng tháng 
Biểu đồ 18: Lượng khách quốc tế hàng tháng theo quốc gia 
Năm nay, HSC dự báo số lượng khách du lịch quốc tế sẽ tăng lên 3,5 triệu người và tăng gấp đôi trong năm 2023 đạt 7 triệu người (Mời xem báo cáo: Doanh số bán lẻ hàng hoá & dịch vụ là tâm điểm trong tháng 7, ngày 9/8/2022).
Dự báo kinh tế vĩ mô của HSC
Nguồn: HSC
Tuyên bố miễn trách nhiệm: Báo cáo chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và nhà đầu tư chỉ nên sử dụng báo cáo phân tích này như một nguồn tham khảo. Dautucophieu.net sẽ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào trước nhà đầu tư cũng như đối tượng được nhắc đến trong báo cáo này về những tổn thất có thể xảy ra khi đầu tư hoặc những thông tin sai lệch về doanh nghiệp.
