DANH MỤC

Điện thoại / Facebook / Zalo: 0982 842 224

Doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi: “Phản công” giành thị phần

Lượt xem: 12221 - Ngày:

thucanchannuoiGiá thức ăn chăn nuôi tại Việt Nam luôn cao hơn khoảng 20% so với nhiều nước trong khu vực ASEAN

Các nhà sản xuất thức ăn chăn nuôi trong nước đang tiến hành chiến dịch phản công để giành giật lại thị phần, làm lóe lên hy vọng vào khả năng phá vỡ thế độc tôn của các doanh nghiệp nước ngoài trong lĩnh vực này.

Thị trường thức ăn chăn nuôi trong nước được dự báo sẽ tăng trưởng ở mức 13-15%/năm. Năm 2015, Việt Nam cần khoảng 18-20 triệu tấn thức ăn công nghiệp và dự báo đến năm 2020, con số này có thể tăng lên 25-26 triệu tấn. Nhu cầu thị trường còn rất lớn, song sản xuất trong nước chưa đáp ứng đủ, theo dự báo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Theo tính toán của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, mỗi năm Việt Nam vẫn phải chi hàng tỷ USD để nhập cả chục triệu tấn nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi. Tính riêng năm 2014, Việt Nam đã chi trên 3 tỷ USD nhập khẩu thức ăn chăn nuôi. Nếu tính cả lượng nhập khẩu bắp, đậu nành và lúa mì, Việt Nam đã chi ra trên 4 tỷ USD.

Với một thị trường béo bở như vậy, trước đây, doanh nghiệp Việt Nam hầu như chịu trận để các doanh nghiệp FDI làm mưa làm gió trên thị trường. Vài năm trở lại đây, nhiều doanh nghiệp nội với tiềm lực tài chính mạnh đã nhìn thấy tiềm năng lớn của lĩnh vực thức ăn chăn nuôi, nên quyết định gia nhập sân chơi khốc liệt này. Điển hình là các doanh nghiệp lớn như Masan, Thủy sản Hùng Vương và mới đây nhất là Tập đoàn Hòa Phát. Với tiềm lực tài chính mạnh, hệ thống phân phối sẵn có và am hiểu thị trường, sự gia nhập của các tên tuổi lớn hứa hẹn sẽ giúp doanh nghiệp nội lật ngược thế cờ và sắp xếp lại cuộc chơi một cách sòng phẳng hơn.

Thực tế lâu nay cho thấy, giá thức ăn chăn nuôi tại Việt Nam luôn cao hơn khoảng 20% so với nhiều nước trong khu vực ASEAN. Giá thức ăn đầu vào cao đã đẩy giá thành phẩm của ngành chăn nuôi lên cao khiến Việt Nam mất hẳn tính cạnh tranh so với các nước trong khu vực.

“Ai là người đứng đầu thì người đó có quyền dẫn dắt giá trên thị trường. Bao năm qua, với vị trí là người đứng thứ 3 trên thị trường, chúng tôi luôn quan sát động thái của hai người dẫn đầu. Khi họ điều chỉnh giá tăng, chúng tôi tăng theo và ngược lại”, giám đốc điều hành một doanh nghiệp sản xuất thức ăn thủy sản (không muốn nêu tên) bình luận.

Trong mảng thức ăn gia súc, phải kể đến sự vươn lên mạnh mẽ của Tập đoàn Masan qua các thương vụ M&A. Cụ thể, Masan đã sở hữu lần lượt 52% và 70% cổ phần của Công ty cổ phần Việt-Pháp Sản xuất thức ăn gia súc (Proconco) và Công ty cổ phần Dinh dưỡng Nông nghiệp Quốc tế (Anco), thông qua Masan Nutri-Science (MNS). Sau động thái này, Masan đã nâng thị phần trong mảng thức ăn chăn nuôi lên khoảng 10%. Mới đây, trên thị trường xuất hiện tin đồn tập đoàn này đã chính thức sở hữu Công ty GreenFeed với mức giá 500 triệu USD. Mặc dù người trong cuộc chưa chính thức lên tiếng xác nhận thông tin, nhưng nếu việc mua lại GreenFeed là có thật, Masan sẽ nâng thị phần mảng thức ăn chăn nuôi lên khoảng 15%, qua đó chính thức vượt mặt “đàn anh” Cargill để nắm giữ vị trí thứ 2, chỉ đứng sau CP.

Cùng với các thương vụ M&A, Masan đang mạnh tay chi tiền cho chiến dịch quảng cáo sản phẩm cám Con Cò và Anco trên truyền hình. Động thái này cho thấy, Masan đang muốn lấn sân và nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường thức ăn chăn nuôi. Bên cạnh đó, để tránh chạm mặt với các đối thủ ngoại đáng gờm trong việc xây dựng hệ thống đại lý phân phối, Masan cũng chọn cho mình hướng đi thông minh và bớt gai góc hơn, đó là bán sản phẩm trực tiếp từ nhà máy đến tay người chăn nuôi chứ không thông qua các đại lý trung gian. Với chiến lược này, Masan sẽ không phải giành giật đại lý phân phối với các đối thủ lớn CP và Cargill, vốn nổi tiếng chi hoa hồng cao để “lấy lòng” các đại lý. Mặt khác, với cách phân phối trực tiếp này, Masan có thể cắt giảm tối đa chi phí, tăng sức cạnh tranh cho sản phẩm.

Một đối thủ nặng ký khác đã gia nhập cuộc chơi thức ăn chăn nuôi là Tập đoàn Hòa Phát (HPG). Năm 2015, Hòa Phát thành lập công ty con chuyên sản xuất thức ăn chăn nuôi với vốn điều lệ 300 tỷ đồng. Dự kiến, nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi với công suất khoảng 300.000 tấn/năm của Hòa Phát sẽ hoàn thiện vào đầu năm 2016. Ông Trần Tuấn Dương, Phó chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Hòa Phát, từng tỏ ra rất lạc quan với mục tiêu sản xuất 1 triệu tấn thức ăn gia súc vào năm 2020, cùng với 1 triệu con lợn, sẽ mang về doanh thu từ 15.000-20.000 tỷ đồng và đóng góp khoảng 30% lợi nhuận cho tập đoàn.

Trong mảng thức ăn thủy sản, Thủy sản Hùng Vương (HVG) cũng đang vươn lên mạnh mẽ với hàng loạt thương vụ M&A giống như chiến lược của Masan. Thế độc tôn trong mảng thức ăn thủy sản của Cargill và Uni-President đang bị HVG đe dọa. Ông Dương Ngọc Minh, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Hùng Vương cho biết, doanh nghiệp ông đã gần như hoàn thành việc mua lại Công ty cổ phần Thức ăn chăn nuôi Việt Thắng (VTF). Cụ thể, hiện HVG đã sở hữu 90,36% vốn điều lệ của VTF và đang thỏa thuận mua từ các cổ đông nhỏ lẻ số cổ phần còn lại là 9,64%. Theo ông Minh, HVG sẽ nâng công suất nhà máy VTF lên 800.000 tấn/năm trong năm 2015, nhằm đến năm 2018 đạt mốc sản lượng từ 1,5 – 1,8 triệu tấn thức ăn thủy sản/năm. Trước đó, HVG đã thâu tóm thành công Hùng Vương Tây Nam và Cao Lãnh. Với ba nhà máy này, HVG hiện đang chiếm 40% thị phần thức ăn thủy sản.

Cũng giống như Masan, người chăn nuôi hoàn toàn có thể đến tận nhà máy của Hùng Vương để mua thức ăn chăn nuôi mà không phải thông qua các khâu trung gian. Điều này giúp HVG tiết giảm chi phí vận chuyển, phân phối từ đó giảm giá thành, trong khi không phải chịu sự cạnh tranh khốc liệt từ hệ thống đại lý phân phối dày đặc của các đối thủ nặng ký khác. Một lợi thế khác là Hùng Vương có khả năng mua hàng trả chậm trên sàn quốc tế, với thời hạn lên đến 1 năm, thay vì phải mở L/C để nhập hàng. Điều này có được là do HVG được các tổ chức quốc tế xếp hạng tín dụng hạng 3, nhờ uy tín thanh toán đã được kiểm chứng suốt 5 năm qua. Ngoài ra, Hùng Vương không phải tốn chi phí lãi vay do luôn có ngoại tệ để mua hàng.

“Bằng các bước đi vững chắc và với nền tảng cơ bản dựa trên công nghệ tốt, có tiền chốt giá nguyên liệu ổn định, kho trữ hàng lớn, nên trong cuộc chơi trong lĩnh vực thức ăn chăn nuôi HVG không e ngại bất kỳ đối thủ nào, kể cả các doanh nghiệp FDI trong lĩnh vực thức ăn chăn nuôi. Đến năm 2018, Hùng Vương sẽ nằm trong nhóm đầu các doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi”, ông Minh khẳng định.

 

Hùng Vương cũng đã chính thức kinh doanh thêm mảng thức ăn chăn nuôi kết hợp phát triển hệ thống nuôi heo khép kín, từ con giống, thức ăn, hệ thống trang trại đến tiêu thụ sản phẩm. Với nguồn vốn 2.000 tỉ đồng, Công ty sẽ xây dựng 2 nhà máy thức ăn gia súc, gia cầm, nhà máy sản xuất thuốc thú y và các khâu hậu cần.

 

Khác với chiến lược mở rộng dựa trên M&A trong những dự án trước đây, Hùng Vương lần này đầu tư thành lập toàn bộ nhà máy chăn nuôi mới, nhập khẩu giống, công nghệ từ 4 công ty Đan Mạch. Toàn bộ con giống sẽ nhập khẩu từ Tập đoàn Danbred International. Phần chuồng trại do Công ty Skiold thực hiện. Công nghệ do Tập đoàn Andritz cung cấp. Tập đoàn Vilomix, đứng thứ 4 châu Âu về giải pháp dinh dưỡng trong chăn nuôi heo, sẽ giúp Hùng Vương xây dựng nhà máy sản xuất thuốc thú y Premix.

 

Ông Dương Ngọc Minh, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Hùng Vương, chia sẻ “Nếu chăn nuôi được đầu tư bài bản trên quy mô lớn, theo quy trình khép kín, áp dụng kỹ thuật, trang thiết bị công nghệ tiên tiến thì hoàn toàn có thể có giá thành, chất lượng tương đương với các nước phát triển ở châu Âu và Mỹ”. Ngành nông nghiệp và đặc biệt là chăn nuôi heo của Việt Nam đã lạc hậu so với thế giới rất nhiều. Vì thế, nếu không muốn ngành nông nghiệp chết, các doanh nghiệp có tiềm lực mạnh cần tham gia đầu tư bài bản, giúp thay đổi ngành chăn nuôi và chủ động cạnh tranh giá với sản phẩm thịt heo nhập khẩu, dự kiến gay gắt hơn sau khi gia nhập Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

 

Ông Minh cho biết, Hùng Vương sẵn sàng cạnh tranh với đối thủ nước ngoài ngay tại sân nhà nhờ kết hợp công nghệ, kỹ thuật với giá lao động thấp. “Với mô hình đầu tư chăn nuôi khép kín, chúng tôi khẳng định thịt heo của Hùng Vương sẽ được truy xuất nguồn gốc, kiểm soát an toàn đến người dùng, có giá cạnh tranh hợp lý”, ông chia sẻ.

 

Với mức đầu tư hiện nay, sau 2 năm, Hùng Vương có thể thu hồi lại vốn. Bên cạnh đầu tư lĩnh vực chăn nuôi heo, Hùng Vương muốn đẩy mạnh hơn nữa nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi gia súc, gia cầm, cũng với mục đích đón đầu TPP.

 

Hiện Hùng Vương triển khai xây dựng đồng loạt trang trại nuôi heo vào cuối năm nay. Hai nhà máy thức ăn có sản phẩm ra thị trường vào tháng 9.2016. Có thể, năm 2017, người tiêu dùng sẽ thấy thương hiệu “heo Hùng Vương” bày bán trên thị trường.

 

Kế hoạch đến năm 2018, Hùng Vương có 100.000 con heo giống bố mẹ, nhân đàn ra khoảng 3 triệu con heo thương phẩm. Riêng sản lượng thức ăn gia súc sẽ đạt 1,5 triệu tấn, góp phần nâng tổng sản lượng thức ăn lên 3 triệu tấn.

 

Ông Phạm Minh Thiện, Giám đốc Doanh nghiệp tư nhân Cỏ May, đơn vị đang cung cấp hơn 500 tấn thức ăn cho cá/ngày, cho rằng, trong lĩnh vực thức ăn gia súc, gia cầm, doanh nghiệp Việt khó lòng cạnh tranh nổi với CP hay Cargill. Tuy nhiên, ở ngách nhỏ trong sản xuất thức ăn thủy sản là thức ăn cho cá tra, cá basa, thì doanh nghiệp Việt đang làm chủ cuộc chơi. Lý do, theo lý giải của ông Thiện là bởi, các doanh nghiệp trong nước sẽ có nhiều lợi thế hơn về việc am hiểu tường tận cách thức sản xuất và phân phối thức ăn cho con cá đặc thù của địa phương mình, điều mà các doanh nghiệp ngoại dù có hùng mạnh về tài chính hay công nghệ cũng không có được. Trên thực tế, CP đã từng muốn gia nhập mảng thức ăn cho cá tra, cá basa nhưng sau thời gian thua lỗ, doanh nghiệp này đành chấp nhận rút lui, “nhường” miếng bánh với thị phần nhỏ nhoi này cho các doanh nghiệp trong nước chia nhau.

Mặc dù trong cuộc chiến không cân sức với các đại gia thức ăn chăn nuôi hùng mạnh trên thế giới, doanh nghiệp Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, tuy nhiên sự trỗi dậy của những tên tuổi nói trên đang góp phần làm thay đổi cục diện trên sân chơi. Ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi trong nước đang nhen nhóm hy vọng tìm lại thế cân bằng, khi yếu tố đầu vào dần dần được họ làm chủ.

 

Theo: Minh Phương – DĐDN và Thanh Hương – NCĐT

BÌNH LUẬN()

CÁC TIN LIÊN QUAN

Đối tác